fbpx

Tükenmişlik Sendromu

 İnsan hayatında stresin oluşması birçok farklı kaynaktan dolayı gerçekleşebilir. Bu kaynaklar arasında iş hayatı önemli bir noktaya sahip olurken, iş nedeniyle stres giderek arttığında ve sürekli bir şekilde strese maruz kalındığında zihinsel, duygusal ve fiziksel olarak büyük bir yorgunluk yaşanabilir. Bu durum ile birlikte hem psikolojik hem de fiziksel olarak yaşanan bitkinlik tükenmişlik sendromu olarak adlandırılır.

Tükenmişlik sendromu tarihte ilk defa 1974 yılında Freudenberger tarafından ortaya çıkarılmıştır. Freudenberger bu sendromu, sinsi ve yavaş bir şekilde; iş kaynaklı stresler sonucunda görülen hayal kırıklığı, yorgunluk ve bunun sonucunda iş bırakma eylemi şeklinde ifade etmiştir.

Tükenmişlik Sendromu Belirti Ve Nedenleri Nelerdir?

Birey tükenmişlik ile karşılaştığında, kendini her zaman yorgun ve halsiz hisseder. Bunun yanında fiziksel belirtiler arasında yoğun baş ağrıları, mide problemleri, kilo kayıpları ve konsantrasyon bozukluğu gibi noktalar bulunur. Ayrıca kişi çalışmaktan kaçınırken, işlerini ertelemeye ve sorumluluklarını terk etmeye çalışır. Bununla birlikte elbette ki düşük bir iş performansı, gerginlik, insanlar karşısında olumsuzluk, cezalandırıcı veya sinirli tavırlar, öz saygıyı yitirme, kaygılar yaşama, umutsuzluk, öfke ve depresyon gibi birçok psikolojik belirti görülebilir.

Tükenmişlik sendromu 3 farklı aşamada yaşanır.

  • a.   Bu aşamaların ilki olan duygusal tükenmede; yaşam temposundan uzaklaşan kişi, fiziksel ve duygusal olarak tükenme ile birlikte sorumluluklarından ve çevresinden uzaklaşmaya başlar.
  • b.      Sonraki aşama duyarsızlaşma olmak ile birlikte artık çevreye karşı ilgisiz ve sorumsuz bir tavır ortaya çıkmaya başlar.
  • c.     En yoğun evre olmak ile son evre olan bireysel başarıda azalma evresinde ise daha önce bozulan ilişkiler ve işten uzaklaşma artık kişide yetersizlik duygusu ve motivasyon kaybı ortaya çıkarır.

Genellikle tükenmişlik sendromu çok yoğun bir iş stresi ve sorumluluğu sonucunda ortaya çıkar. Çok uzun çalışma saatleri, başarılı işler sonucunda istenilenin veya ödüllerin elde edilememesi, haksız bir rekabet ile karşılaşılması, iş ortamındaki çatışmalar, iş stresinin artması ve mobing gibi birçok faktör bu sendromun yaşanmasına neden olabilir. Ayrıca mükemmeliyetçilik yaşayan ve her zaman başarıya odaklanan kişilerde de tükenmişlik sendromu görülebilir.

Tükenmişlik Sendromu Nasıl Tedavi Edilebilir?

Tükenmişlik sendromu için bahsedildiği şekilde 3 farklı evre yer almakla birlikte bireyin hangi evrede bulunduğu göz önüne alınarak tedavi oluşturulabilir. Öncelikle bir psikoterapi süreci yürütülerek, sendromun altında bulunan faktörler göz önünde bulundurulur ve bu sayede stres oluşturan durumlar karşısında doğru bir yaklaşım sağlanır. Bu yaklaşımda kişinin tükenmişliğine karşı yeni bir bilişsel yapılandırma sağlanır.

Psikoterapi, belirlenen evre ile birlikte tükenmişlik sendromunda faktörleri ortadan kaldıracak ve kişiyi bu faktörlere karşı güçlü hale getirecek yöntemler üzerinde çalışır. Elbette en önemli nokta stresin mücadelesi olmakla birlikte bu konuda yeni beceriler elde edilmesi ve önlemlerin artırılması ile kişinin daha az etkilenmesi sağlanır.

Psikorehberim Danışmanlık Servisi

 

Kendi evinizin rahatlığında özel danışmanlık seanslarının keyfini çıkarın

Konuşmayı Başlat
Ücretsiz Danışma Hattı
Merhaba,
Psikorehberim Danışmanlık Servisi olarak nasıl yardımcı olabiliriz.